Ustawienia dostępności

Rozmiar tekstu

100%

25 haseł Przegląd

Słownik oprogramowania dla energetyki

Pojęcia rynku, magazynów energii i urządzeń dla zespołów, które kupują oprogramowanie: od DSR i rynku dnia następnego po protokoły, które łączą falowniki i baterie.

Każde hasło sprawdza praktyk, który buduje takie systemy: Paweł Zieliński, Michał Dżaman, Karol Oponowicz.

Co budujemy: Energetyka

A

  • aFRR

    Rezerwa odbudowy częstotliwości z aktywacją automatyczną

    aFRR (automatic frequency restoration reserve) to rezerwa odbudowy częstotliwości, którą operator sieci aktywuje automatycznie, wysyłając wartości zadane ze swojego regulatora częstotliwości, żeby przywrócić częstotliwość znamionową. W Polsce pełna aktywacja musi nastąpić w ciągu 5 minut.

B

  • BESS

    Bateryjny system magazynowania energii

    BESS (bateryjny system magazynowania energii) gromadzi energię elektryczną w akumulatorach i na polecenie oddaje ją do obiektu albo sieci. Składa się z szaf bateryjnych, systemu zarządzania baterią, przekształtników mocy i oprogramowania sterującego.

  • BMS

    System zarządzania baterią

    BMS (system zarządzania baterią) to elektronika i oprogramowanie, które monitorują ogniwa akumulatora, w tym napięcie, temperaturę i stan naładowania, wyrównują je i odłączają baterię po przekroczeniu bezpiecznych granic. W budynkach skrót BMS oznacza też system zarządzania budynkiem.

C

  • Cyfrowy bliźniak

    Cyfrowy bliźniak (digital twin) to programowa reprezentacja fizycznego urządzenia albo procesu, zsynchronizowana z nim przez dane na żywo. Pozwala je monitorować, symulować zmiany, a czasem także sterować nim bez dotykania prawdziwego sprzętu.

D

  • DSR

    Demand side response

    DSR (demand response) to zmiana poboru energii przez odbiorców końcowych względem ich zwykłego profilu, w reakcji na ceny albo płatne wezwanie operatora sieci lub agregatora. Może ją oferować jeden obiekt albo wiele obiektów połączonych przez agregację.

E

  • Emisje zakresu 2 (scope 2)

    Emisje zakresu 2 to pośrednie emisje gazów cieplarnianych z wytworzenia energii elektrycznej, pary, ciepła lub chłodu, które firma kupuje i zużywa. Zwykle raportuje się je dwiema metodami: według średniej dla sieci i według umów, które firma wybrała.

  • EMS

    Energy Management System

    EMS (system zarządzania energią) to oprogramowanie, które odczytuje liczniki, falowniki i magazyny energii w obiekcie i wysyła im nastawy: decyduje, kiedy ładować, rozładowywać, ograniczać produkcję albo handlować, w granicach sieci, umów i bezpieczeństwa.

  • ETRM

    System handlu energią i zarządzania ryzykiem

    ETRM (system handlu energią i zarządzania ryzykiem) to oprogramowanie, które rejestruje transakcje na energię i zarządza wynikającymi z nich pozycjami, ryzykiem, wynikiem finansowym i rozliczeniami w firmach kupujących i sprzedających energię elektryczną, gaz lub inne surowce energetyczne.

G

  • Gwarancje pochodzenia

    Guarantees of origin

    Gwarancja pochodzenia (GoO) to elektroniczny dokument o standardowej wielkości 1 MWh, który poświadcza odbiorcy końcowemu, że określona ilość energii została wytworzona z odnawialnych źródeł. Wydaje się ją, przenosi i umarza w krajowym rejestrze, a obraca nią niezależnie od samej energii.

L

  • Licznik zdalnego odczytu

    Licznik zdalnego odczytu (LZO, smart meter) to licznik energii elektrycznej, który komunikuje się w obie strony z systemem zdalnego odczytu operatora: rejestruje dane interwałowe, na przykład piętnastominutowy profil obciążenia, i przyjmuje polecenia, takie jak ograniczenie mocy albo wyłączenie.

M

  • Magazyn ciepła

    Magazyn ciepła (TES) przechowuje energię, podgrzewając lub schładzając medium, np. wodę, skałę albo stopioną sól, i oddaje ją później jako ciepło, chłód lub prąd. Pozwala kupować energię elektryczną, gdy jest tania, a dostarczać ciepło, gdy jest potrzebne.

  • Modbus

    Modbus to otwarty protokół typu zapytanie-odpowiedź do odczytu i zapisu 16-bitowych rejestrów i pojedynczych bitów w urządzeniach polowych. Falowniki, magazyny energii i liczniki używają go po łączu szeregowym (Modbus RTU) albo po Ethernecie (Modbus TCP).

N

  • NIS2

    Dyrektywa NIS2

    NIS2 to dyrektywa UE o cyberbezpieczeństwie (2022/2555). Wymaga od podmiotów kluczowych i ważnych, m.in. sprzedawców energii, operatorów sieci, wytwórców, agregatorów, operatorów magazynów i punktów ładowania, zarządzania ryzykiem i wczesnego ostrzeżenia o poważnym incydencie w ciągu 24 godzin.

O

  • Ograniczenie produkcji i eksportu (curtailment)

    Energy curtailment

    Curtailment to celowe ograniczenie produkcji źródła, zwykle fotowoltaiki albo wiatru, poniżej tego, co mogłoby wytworzyć. Zleca je operator sieci, żeby zbilansować system albo nie przeciążyć linii, albo ustawia się je lokalnie jako limit eksportu na przyłączu.

  • Opłata mocowa

    Opłata mocowa to opłata, z której odbiorcy końcowi finansują rynek mocy. Większość firm płaci ją od każdej kWh pobranej w godzinach szczytu w dni robocze, a stawka maleje, gdy zużycie w szczycie jest bliskie zużyciu poza szczytem.

P

  • Peak shaving

    Peak shaving to obniżanie najwyższej mocy, jaką obiekt pobiera z sieci, zwykle przez rozładowanie magazynu albo ograniczenie elastycznego odbioru w okresach mierzonych przez taryfę. Dzięki temu obiekt unika opłat za przekroczenie mocy umownej albo dostaje niższą opłatę sieciową.

R

  • Rynek dnia następnego

    Rynek dnia następnego (RDN) to codzienna aukcja, na której kupuje się i sprzedaje energię na każdy 15-minutowy okres kolejnej doby. W Europie zlecenia przyjmuje się do 12:00 CET, a jeden algorytm wyznacza ceny dla wszystkich połączonych obszarów cenowych.

S

  • SCADA

    System nadzoru, sterowania i akwizycji danych

    SCADA (system nadzoru, sterowania i akwizycji danych) to klasa przemysłowych systemów sterowania, które zbierają w czasie rzeczywistym dane z urządzeń i czujników w terenie, pokazują je operatorom i wysyłają polecenia sterujące do urządzeń w zakładzie lub sieci.

  • Spółdzielnia energetyczna

    Spółdzielnia energetyczna to spółdzielnia, której członkowie wspólnie wytwarzają, magazynują i zużywają energię z odnawialnych źródeł. W Polsce to forma prawna z ustawy o OZE z własnym rozliczeniem energii członków; w prawie UE odpowiada jej społeczność energetyczna OZE.

  • Stan naładowania (SoC)

    State of charge

    Stan naładowania (SoC) to energia dostępna w akumulatorze, wyrażona jako procent jego pojemności znamionowej. Szacuje go system zarządzania baterią, a oprogramowanie energetyczne na jego podstawie decyduje, kiedy magazyn energii może się ładować, rozładowywać albo trzymać rezerwę.

T

  • Taryfa dynamiczna

    Taryfa dynamiczna to umowa sprzedaży energii, w której cena energii podąża za rynkiem spot, zwykle za ceną z rynku dnia następnego dla każdej godziny lub kwadransa. Prawo UE daje każdemu odbiorcy z licznikiem zdalnego odczytu prawo do takiej umowy u co najmniej jednego sprzedawcy.

U

  • Umowa PPA

    Power purchase agreement

    Umowa PPA (power purchase agreement) to umowa, w której kupujący zobowiązuje się kupować energię elektryczną bezpośrednio od wytwórcy na warunkach rynkowych, zwykle przez kilka lat i często z konkretnej farmy wiatrowej lub fotowoltaicznej.

V

  • V2G

    Vehicle-to-grid

    V2G (vehicle-to-grid) pozwala podłączonemu samochodowi elektrycznemu oddawać energię z akumulatora do sieci, z której się ładuje. Agregator łączy wiele pojazdów i sprzedaje ich elastyczność na rynkach energii i bilansowania.

  • VPP

    Wirtualna elektrownia

    VPP (wirtualna elektrownia) to sieć rozproszonych zasobów energetycznych, takich jak instalacje fotowoltaiczne, magazyny energii i elastyczne odbiory, koordynowanych przez centralny system sterowania tak, by można było nimi zarządzać i handlować jak jedną jednostką.

Z

  • Zakup energii (transze i przetargi)

    Zakup energii to sposób, w jaki firma kupuje zużywaną energię elektryczną i gaz: wybór modelu umowy, ustalanie cen w transzach albo w przetargu wśród sprzedawców oraz kontrola kosztu, ryzyka i faktur względem budżetu.

Bezpłatnie dla zamawiających

Zbuduj ze słownika checklistę wymagań

  1. Wybierz hasła

    Kliknij plus przy każdym haśle, którego dotyczy Twój projekt: protokoły, przepisy, zasady rynku.

  2. Odbierz mailem

    Przy każdym haśle definicja i wymagania wobec Twojego oprogramowania, spisane przez naszych inżynierów.

  3. Użyj w zapytaniu ofertowym

    Wklej wymagania do zapytania ofertowego albo sprawdź nimi, co pominął dostawca.

Zamawiasz oprogramowanie, a pojęć przybywa?

Rozmawiasz z inżynierem, nie z handlowcem. W 30 minut przejrzymy wymagania i powiemy, od czego zaczęlibyśmy budowę.

Porozmawiaj z inżynierem

Checklista wymagań

Do każdego hasła wyślemy definicję i to, czego wymaga od Twojego oprogramowania. Bezpłatnie, bez rozmowy handlowej.

Checklista jest pusta. Dodaj hasło plusem przy jego nazwie.

    Order Group sp. z o.o. (Warszawa) użyje Twojego adresu e-mail, żeby wysłać checklistę (art. 6 ust. 1 lit. b RODO), i zachowa informację o prośbie (art. 6 ust. 1 lit. f RODO). Zgoda marketingowa jest dobrowolna i możesz ją wycofać w każdej chwili. Polityka prywatności