# MCP (Model Context Protocol)

Source: https://ordergroup.co/pl/slownik/mcp/
Last updated: 2026-10-20

> MCP (Model Context Protocol) dla zespołów, które zamawiają funkcje AI: host, klient i serwer, narzędzia, zasoby i prompty, bezpieczeństwo i wymagania dla systemu.

[AI](https://ordergroup.co/pl/slownik/ai/)
3 min czytania

# MCP (Model Context Protocol)

Model Context Protocol
Inne nazwy: MCP, serwer MCP, serwer Model Context Protocol

Definicja

Model Context Protocol (MCP) to otwarty standard, który łączy aplikacje AI z zewnętrznymi źródłami danych i narzędziami. Serwer MCP publikuje listę narzędzi z nazwą, opisem i schematem danych wejściowych, a klient AI pyta, co jest dostępne, i pozwala modelowi wybrać.

Cytuj hasło

Tekst
"MCP (Model Context Protocol)". Order Group, Słownik oprogramowania, 20 października 2026. https://ordergroup.co/pl/slownik/mcp/
HTML
`<a href="https://ordergroup.co/pl/slownik/mcp/">MCP (Model Context Protocol)</a> - Order Group`

Sprawdzone przez [Łukasz Gajownik](https://ordergroup.co/pl/eksperci/lukasz-gajownik/), Head of AI & Frontend
Ostatni przegląd 20 października 2026

## Jak działa MCP

MCP opiera się na architekturze klient-host-serwer. Host to aplikacja AI, w której pracuje użytkownik, na przykład czat z asystentem albo edytor kodu. Tworzy i koordynuje jednego lub wielu klientów oraz egzekwuje zasady bezpieczeństwa i zgody użytkownika. Każdy klient łączy się z dokładnie jednym serwerem MCP, a każdy serwer udostępnia modelowi swoje możliwości.

Wiadomości korzystają z JSON-RPC. Serwer może być procesem lokalnym na komputerze użytkownika albo zdalną usługą dostępną przez sieć. Udostępnia trzy rodzaje elementów:

- **Narzędzia (tools)** to funkcje, które model może wywołać, na przykład utworzenie rekordu albo przeszukanie katalogu.
- **Zasoby (resources)** to dane, które model może odczytać, na przykład plik logu albo schemat bazy danych.
- **Prompty** to gotowe szablony dla określonego typu interakcji.

Każde narzędzie ma nazwę, opis i typowany schemat danych wejściowych. Klient pyta serwer, jakie narzędzia są dostępne, i przekazuje te opisy modelowi, a model wybiera potrzebne narzędzie. Klient i serwer deklarują też, które funkcje protokołu obsługują. Specyfikacja w wersji 2026-07-28 opisuje MCP jako protokół bezstanowy: każde żądanie zawiera własną wersję protokołu i listę możliwości.

Z założenia serwer nie widzi całej rozmowy i nie może zaglądać do innych serwerów. Pełna historia zostaje u hosta, a serwer dowiaduje się tylko tego, co host mu przekaże.

## Co MCP oznacza dla Twojego oprogramowania

Serwer MCP pozwala agentom AI działać w Twoim systemie, więc to serwer, a nie prompt, musi pilnować reguł. Wymagania dla każdego systemu, który udostępnia serwer MCP:

- Reguły, których agent nie może złamać, to kody odpowiedzi i walidacja na serwerze. Instrukcja w prompcie może regułę objaśnić, ale wymusić ją może tylko serwer.
- Każde żądanie niesie token jednej osoby albo jednej integracji, a każde wywołanie trafia do logu, więc wiadomo, który agent co zrobił.
- Zakres publiczny, jeśli istnieje, jest oddzielony od uwierzytelnionego i pozwala tylko na to, co każdy może zrobić bez tokenu.
- Serwer najpierw prosi o najmniejszy zakres, a szersze uprawnienia dostaje dopiero przy operacji, która ich wymaga.
- Nazwy, opisy i schematy narzędzi pisze się tak starannie jak kontrakt API, bo model wybiera narzędzia tylko na ich podstawie.
- Serwer MCP wywołuje istniejące API, jeśli takie jest, więc walidacji i uprawnień nie pisze się drugi raz.
- Serwer deklaruje, które wersje protokołu obsługuje, a zmianę wersji testuje się jak każde inne wydanie.

MCP nie zastępuje API. W wielu systemach serwer MCP działa nad istniejącym API, które pozostaje granicą usługi, a MCP staje się granicą agenta. Porównanie opisujemy w artykule [MCP vs API](https://ordergroup.co/pl/blog/mcp-vs-api/).

Piszesz specyfikację?

Dodaj MCP (Model Context Protocol) do checklisty wymagań

Zbierz hasła, których dotyczy Twój projekt, a ich wymagania wobec systemu przyjdą w jednym mailu, gotowe do zapytania ofertowego.

Elementy układu MCP i rola każdego z nich

| Element | Czym jest | O czym decyduje |
|---|---|---|
| Host | Aplikacja AI, w której pracuje użytkownik | Zgody użytkownika, zasady, z którymi serwerami łączy się użytkownik |
| Klient | Połączenie w hoście z jednym serwerem | Jakie możliwości deklaruje wobec tego serwera |
| Serwer | Proces lokalny albo usługa zdalna | Jakie narzędzia, zasoby i prompty udostępnia i na co pozwala |
| Narzędzia | Funkcje, które model może wywołać | Co agent może zmienić w Twoim systemie |
| Zasoby | Dane, które model może odczytać | Co agent może zobaczyć |
| Prompty | Gotowe szablony interakcji | Jak zaczyna się typowe zadanie |

## Zasady i standardy

Anthropic przedstawił MCP 25 listopada 2024 roku jako otwarty standard dwukierunkowych połączeń między źródłami danych a narzędziami AI. W grudniu 2025 roku Anthropic przekazał protokół fundacji Agentic AI Foundation, działającej w ramach Linux Foundation i założonej przez Anthropic, Block i OpenAI. Według tego samego komunikatu MCP obsługują ChatGPT, Cursor, Gemini, Microsoft Copilot i Visual Studio Code, a aktywnych było ponad 10 000 publicznych serwerów MCP.

Oficjalny przewodnik „Security Best Practices” (wersja 2026-07-28) opisuje główne ataki na serwery MCP, m.in. zdezorientowanego pośrednika (confused deputy), przekazywanie cudzego tokenu (token passthrough), fałszowanie żądań po stronie serwera (SSRF) i przejęcie lokalnego serwera MCP, i dla każdego podaje sposoby ochrony. Serwery publiczne można wpisać do oficjalnego rejestru MCP, w którym klienci AI i programiści mogą je wyszukać.

## Z naszych projektów

Od 9 lipca 2026 roku prowadzimy produkcyjny serwer MCP dla opartego na Wagtailu CMS-a, na którym działa ta strona. 20 października 2026 roku miał 164 narzędzia, a każde z nich wywołuje REST API CMS-a. Na serwerze działają trzy bramki: utworzenie strony bez briefu strategii kończy się błędem HTTP 400, a zapis treści przed zatwierdzeniem briefu przez człowieka albo publikacja z błędami audytu zwraca HTTP 409.

Od 8 października 2026 roku prowadzimy też publiczny endpoint MCP pod adresem https://ordergroup.co/mcp. Nie wymaga tokenu, ma dwa narzędzia do przeglądania naszych case studies i wysłania zapytania o projekt i jest wpisany do oficjalnego rejestru MCP jako co.ordergroup/public. Serwery MCP dla innych produktów budujemy w ramach naszych [usług tworzenia serwerów MCP](https://ordergroup.co/pl/tworzenie-oprogramowania-ai/mcp-server-development/).

## Powiązane hasła

- [Ewaluacja modeli językowych (LLM evaluation)](https://ordergroup.co/pl/slownik/ewaluacja-llm/)

Ewaluacja modeli językowych (LLM evaluation) to systematyczne sprawdzanie odpowiedzi modelu na stałym zestawie wejść według uzgodnionych kryteriów odbioru, testami automatycznymi, oceną przez inny model i przeglądem przez ludzi. Rozstrzyga, czy model, prompt albo wersja nadaje się do wdrożenia.
- [Lokalny model językowy (self-hosted LLM)](https://ordergroup.co/pl/slownik/lokalny-llm/)

Lokalny model językowy (self-hosted LLM) to duży model językowy, którego wagi działają na infrastrukturze pod Twoją kontrolą, na własnych serwerach albo wynajętych GPU. Zapytania i odpowiedzi nie trafiają do dostawcy modelu.

## Więcej na blogu

- Artykuł
[MCP vs API: czego nauczyliśmy się, prowadząc serwer MCP na produkcji](https://ordergroup.co/pl/blog/mcp-vs-api/)

## Źródła

1. [Introducing the Model Context Protocol](https://www.anthropic.com/news/model-context-protocol) - Anthropic
2. [Donating the Model Context Protocol and establishing the Agentic AI Foundation](https://www.anthropic.com/news/donating-the-model-context-protocol-and-establishing-of-the-agentic-ai-foundation) - Anthropic
3. [Specyfikacja MCP 2026-07-28: architektura](https://modelcontextprotocol.io/specification/2026-07-28/architecture) - Model Context Protocol
4. [Security Best Practices](https://modelcontextprotocol.io/docs/2026-07-28/tutorials/security/security_best_practices) - Model Context Protocol
5. [Oficjalny rejestr MCP: co.ordergroup/public](https://registry.modelcontextprotocol.io/v0/servers?search=co.ordergroup/public) - Model Context Protocol

To hasło sprawdza Łukasz Gajownik. Zapytaj, co oznacza w Twoim projekcie.

[Zapytaj inżyniera](https://ordergroup.co/pl/kontakt/)

## FAQ

![Łukasz Gajownik](https://ordergroup.co/media/images/T02DHCC1Z-UT420UBA7-d74022d27c3c-512.format-webp.webp)

Łukasz Gajownik

Head of AI & Frontend

[Porozmawiaj z inżynierem](https://ordergroup.co/pl/kontakt/)

### Co to jest serwer MCP?

Serwer MCP to program, który udostępnia aplikacjom AI narzędzia, zasoby i prompty przez Model Context Protocol. Może działać lokalnie albo jako usługa zdalna, a klient AI łączy się z nim, żeby model mógł z tych możliwości korzystać.

### Czy MCP to to samo co API?

Nie. API udostępnia stałe endpointy programiście, który z góry zna operacje. Serwer MCP publikuje listę narzędzi z opisami, a klient AI pozwala modelowi wybrać. Wiele serwerów MCP wywołuje pod spodem istniejące API.

### Którzy asystenci AI obsługują MCP?

Według komunikatu Anthropic z grudnia 2025 roku MCP obsługują ChatGPT, Cursor, Gemini, Microsoft Copilot i Visual Studio Code. Claude, asystent Anthropic, obsługuje go od chwili przedstawienia protokołu w listopadzie 2024 roku.

### Czy MCP jest bezpieczny?

Część ochrony jest wbudowana w protokół: host egzekwuje zgody użytkownika i zasady, a serwer nie widzi całej rozmowy ani innych serwerów. Reszta zależy od serwera, który powinien sam egzekwować swoje reguły, dawać każdemu wywołującemu własny token i zapisywać każde wywołanie w logu.

## Budujesz system, w którym liczy się MCP (Model Context Protocol)?

Zobacz, jak budujemy oprogramowanie w tej dziedzinie: case studies i technologie, których używamy.

[Zobacz: Tworzenie oprogramowania AI](https://ordergroup.co/pl/tworzenie-oprogramowania-ai/)

Checklista wymagań

Do każdego hasła wyślemy definicję i to, czego wymaga od Twojego oprogramowania. Bezpłatnie, bez rozmowy handlowej.
Checklista jest pusta. Dodaj hasło plusem przy jego nazwie.
